sobota, 8 listopada 2014

Furgalski Wyrwa Tadeusz (1890-1916)

 furgalskiZ Leżajskiem związany jest jeden z oficerów I Brygady Legionów Józefa Piłsudskiego - mjr Tadeusz Wyrwa-Furgalski. W Leżajsku chodził do szkoły, do Leżajska przyjeżdżał z Krakowa. 100 lat temu wyruszył z Oleandrów walczyć o wolną Polskę, niestety, nie doczekał '11 listopada'. Zginął w bitwie pod Kostiuchnówką na Wołyniu. Młody, przystojny, wykształcony. Dowcipny, człowiek z pasją. Miał 26 lat. Odznaczony VM 5 klasy.
Urodził się 3 lipca 1890 w Rzeszowie, zmarł w nocy z 6 na 7 lipca 1916 w Maniewiczach pod Kostiuchnówką na Wołyniu). Ojciec Antoni był notariuszem. Matka Helena dd. Grychowska.
W dzieciństwie mieszkałam przez jakiś czas w kamienicy przy ulicy Mjr. Wyrwy-Furgalskiego w Leżajsku. Sądziłam, że być może w tej samej kamienicy co Tadeusz i jego młodszy brat Teodor Furgalscy. Jednak bracia Furgalscy przyjeżdżali do Państwa Grychowskich, a ci mieszkali w Pałacyku Miera.  
Nazwę ulica Furgalskiego, nazwano jego imieniem na okoliczność pobytu w Leżajsku tego wybitnego działacza niepodległościowego, członka Związku Strzeleckiego w stopniu oficerskim, majora 5 Pułku Piechoty Legionów. 
Ulica Furgalskiego
Po śmierci rodziców Tadeusz wraz z młodszym bratem Teodorem Wiktorem ps. 'Pandor' (legionisty) byli wychowywani przez leżajskiego prawnika Wiktora Grychowskiego, który był ich prawnym opiekunem. 

Fot. Pałac Miera
Tadeusz uczęszczał do szkoły powszechnej w Leżajsku, edukację gimnazjalną rozpoczął w Krakowie w Gimnazjum św. Jacka, ale ukończył I Gimnazjum w Rzeszowie w 1909 roku. Po ukończeniu szkoły średniej wstąpił na Wydział Filozoficzny UJ, podjął studia na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie na kierunku geologia i tam pracował w Katedrze Geologii prowadzonej przez Władysława Szajnochę. 

Furgalski pisał dziennik, z którego możemy się dowiedzieć wiele interesujących informacji z okresu pobytu w Leżajsku. Opisywał życie codzienne młodej inteligencji w Galicji, głównie w Krakowie. 
Z zapisków dowiadujemy się, że z Krakowa do Leżajska przyjechał 14 XII 1913 roku, spędzając święta Bożego Narodzenia, Nowy Rok, aż do 6 stycznia 1914. Po raz drugi wybrał się do Leżajska 4 kwietnia 1914 roku. Był tam w okresie Świąt Wielkanocnych do 11 kwietnia.
 furgalski
Posiada broń i chętnie jej używa. U Żyda Puderbeutla najprawdopodobniej kupuje amunicję do floberta (broni strzeleckiej) i rewolweru. Z bronią na ramieniu i lunetką w ręku włóczy się po polach i lasach, narzekając od czasu do czasu, że nawet głupiej wrony nie widać. 
Interesował się naukami przyrodniczymi, znał się na ptakach, strzelał do nich w Dołach Niemieckich. Robił notatki przyrodnicze.
W wolnych chwilach czyta książki przechowywane w bibliotece na strychu lub dzienniki 'przy okrągłym stole'.
Jest stałym bywalcem w aptece Henryka Kijasa. Ich syn Tadeusz studiował w tym czasie na UJ. 
Dużo czasu spędza z mieszkańcami Leżajska - Zygmuntem Karasińskim, Topolskim, być może chodzi o Aleksandra Topolskiego nauczyciela leżajskiego gimnazjum, Tadkiem Zawilskim, panem Wodzińskim, nie wiadomo jednak czy chodzi o urzędnika państwowego Stanisława Wodzińskiego, który był prezesem Towarzystwa 'Sokół' czy o Mariana Wodzińskiego, powstańca styczniowego i posła na Sejm Krajowy we Lwowie, także niejakim Popielem, prawdopodobnie Włodzimierzem Popielem -urzędnikiem podatkowym w Leżajsku, autorem powieści 'W sidłach diabła'.
Tadeusz Zawilski był kolegą nie tylko z Leżajska, spotykali się w Krakowie, gdzie Zawilski studiował na Wydziale Prawa UJ. Był synem burmistrza Leżajska (w latach 1876-98) - Jana Kantego Zawilskiego i Febronelii z Szalewiczów.  

Furgalski spędza w Leżajsku wigilię i Boże Narodzenie. Z bratem Dorkiem przystraja choinkę, przygotowuje prezenty, kolęduje.
Opisuje parady w Klasztorze oo Bernardynów, wspomina ks. Sergiusza Michnę. Wspomina Marynię Sawicką, Jankę Rutkowską, Jankę Stachowską, Jankę Białkowską, Salkę Kowalewską. Spacery po miasteczku kończyły się u Kurowskiego, pewnie tego, który prowadził restaurację Podklaszorem.
Dużo czasu spędza na grze w karty po sąsiedzku u aptekarza Henryka Kijasa. Przyjaźni się z ich synem Tadeuszem, który, podobnie jak Tadeusz Zawilski, a także Franciszek Malec w tym czasie studiowali na Wydziale Prawa UJ. Kiedy Henryk Kijas z żoną Mańką wybrali się na sylwestra do kasyna, on spędził czas w domu przy starej popularnej grze karcianej dla trzech osób (tzw. preferans). Grywał też w ferbla.
Chętnie słuchał opowiadań dr. Mateusza Iłowieckiego o Leżajsku. Wspomina o śmierci pana Stachowskiego, który zmarł 23 grudnia 1913 roku w Rudzie. Spotyka się z Janką Stachowską, zapisując w Dzienniku: 'Bardzo jej ładnie w czarnym kolorze'.
Przed wyjazdem z Leżajska odmeldowuje się w magistracie. 6 stycznia 1914 roku wsiada do pociągu, wyjeżdża do Krakowa. 

 furgalskiKiedy po raz drugi wybrał się do Leżajska w okresie Świąt Wielkanocnych (4 kwietnia 1914 roku do 11 kwietnia) spędzał czas na spotkaniach, spacerach, grze w karty warcaby lub szachy.
Wspomina Tadka Zawilskiego, z którym chętnie spaceruje po Leżajsku, bywa u Dziurzyńskiego na piwie, z Wodzińskim rozmawia o polowaniu. Narzeka na nudy, na deszczową pogodę i na wujka, który jest dla niego i brata Dorka za mało serdeczny. Zachwyca się Turkami czyli strażą grobową.

W Krakowie Furgalski wraz z bratem oraz kolegą z rzeszowskiego gimnazjum Witoldem Kuleszą mieszkali na ul. Starowiślnej. Był stałym bywalcem, najczęściej w towarzystwie niejakiej Algi (kim była?) u Michalika, u Hawełki, w cukierni 'U Piaseckiego' przy ul. Floriańskiej 1, w kawiarni Teatralnej przy ul. Szpitalnej 38. 
 furgalski
Tadeusz Wyrwa-Furgalski był członkiem Związku Walki Czynnej, uczestniczył w organizowaniu i szkoleniu członków Związku Strzeleckiego. Ukończył kurs wyższy (szkołę oficerską). Był jednym z 66 słuchaczy kursu wyższego odznaczonych przez Józefa Piłsudskiego znakiem oficerskim tzw. "Parasolem".
 furgalski
 furgalskiW sierpniu 1914 roku wstąpił do Legionów Józefa Piłsudskiego. Objął dowództwo IV batalionu I brygady. W czasie I wojny światowej, w 1915 roku walczył pod Konarami, a następnie nad Bugiem, Stochodem i Styrem. W czasie tych walk został awansowany do stopnia majora.

W bitwie pod Kostiuchnówką jego batalion wyróżnił się w obronie Polskiej Góry, odpierając ataki armii Brusiłowa w czasie ofensywy letniej. Po przerwaniu przez Rosjan linii frontu wycofał się na linię Stochodu. W trakcie odwrotu macierzysty pułk Furgalskiego pobłądził. Padający ze zmęczenia żołnierze nie mieli już sił na przeprowadzenie rozpoznania. Podjęli się tego Leon Berbecki z Wyrwą-Furgalskim. Natrafili na konny patrol rosyjski, który oddał do nich z bliska salwę karabinową. Berbecki został ciężko ranny, a Wyrwa poległ. Miało to miejsce w okolicy miejscowości Maniewicze w nocy z 6 na 7 lipca 1916 roku. Podkomendni przez pewien czas nieśli ciało majora, lecz zagrożenie ze strony Rosjan zmusiło ich do pozostawienia go. Pochowany został przez Rosjan. Miejsce jego spoczynku jest nieznane.

Pośmiertnie awansowany został do stopnia podpułkownika. Jego śmierć Józef Piłsudski uczcił fragmentem rozkazu wydanego kilka dni po kostiuchnowskim starciu:

'Najboleśniejszą naszą stratą jest zabity mjr Wyrwa-Furgalski, który tyle sławy nam przysparzał, tylu żołnierzy wychował, a tylu upadających moralnie swym humorem i tężyzną podtrzymywał. Był jednym z najlepszych naszych oficerów'.


Źródło:
Tadeusz Furgalski „Wyrwa” Dziennik 1913-1916. - Księgarnia Akademicka, Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego. Kraków 2011

Kazimierz Gdula Wspomnienia

Ulica Burmistrzów Jana i Leopolda Zawilskich

Wykaz Legionistów Polskich 1914-1918

wtorek, 9 września 2014

Graff Józef (1798-1886)

Ks. Józef Graff [*1798- †24 Mar 1886]

Ks. Józef Graff s. Józefa Graffa i Zofii dd. Zielińskiej. Był księdzem, długoletnim (od 1854) proboszczem i dziekanem rzymskokatolickiej parafii leżajskiej, kanonikiem, radnym miejskim, powiatowym inspektorem szkolnym w latach pięćdziesiątych XIX wieku. W 1878 roku (w jubileusz 50-lecia kapłaństwa) nadano mu tytuł honorowego obywatela Leżajska. W czasie jego posługi proboszczowskiej, w roku 1861 Karol Chodziński, tutejszy rodak, odmalował kościół (informuje o tym napis na łuku tęczy od strony prezbiterium.
Józef Graff spoczywa na Starym Cmentarzu w Leżajsku , gdzie znajdują się groby rodziny Graffów (fot).

Jego bratanica Aniela Graff c. Bernarda Graffa była żoną Mariana Juliana Wodzińskiego herbu Jastrzębiec, posła na Sejm do Wiednia.
Bratanica Elżbieta z Graffów Peitlerowa - siostra Anieli z Graffów Wodzińskiej



****
 tree




Kiszakiewicz Jan

Jan Kiszakiewicz był burmistrzem Leżajska w latach 1871-1873.

Acht Edward

Edward Acht był pierwszym burmistrzem Leżajska w latach 1867-71 oraz ponownie w 1873-76. Honorowy Obywatel Miasta Leżajska

Koszacki Bolesław

Artysta brązownik. Był dyrektorem Spółdzielni Rolniczo-Handlowej 'Włościanin' założonej w 1924 roku. Działał w PSL.

Znalezione w Internecie:
***

Według zrealizowanego projektu Jana Sas Zubrzyckiego powstał w Górnie kościół w stylu neogotyckim o wymiarach 40 m długości i 20 m szerokości. Usytuowano go na miejscu poprzednich trzech kościołów drewnianych i cmentarza przykościelnego.

Do nowej świątyni zakupiono w r. 1913 organy mechaniczne czternastogłosowe wykonane w firmie lwowskiej Mieczysława Janiszewskiego. Na wieży zawieszono dwa wielkie i dwa mniejsze dzwony. Wielkie dzwony ufundowane przez Marię Kida i Fryderyka Tupaja z Łowiska. Dzwony zostały odlane w firmie Felczyńskich w Przemyślu. Kompletowano podstawowe wyposażenie kościoła, przede wszystkim chrzcielnicę, meble do zakrystii, balasy dębowe przed wielkim ołtarzem i balustradę na chórze, ambonę, ławki, baldachim, dwa feretrony. Niewiele zachowało się informacji o wykonawcach wspomnianego wyposażenia. Wiadomo, że stolarz Jan Kot z Trzebowniska zrobił solidne meble do zakrystii oraz dębowe balasy i balustradę na chórze w latach 1913-1914 na zamówienie ks. Jana Obary i ks. Franciszka Bielawskiego. 
Wielki kryształowy pająk ufundował wówczas Stanisław Kiełb z Korczowisk w r. 1913. 
Wspaniałą neogotycką, pozłacaną monstrancję wykonał leżajski złotnik Bolesław Koszacki za pieniądze ofiarowane na ten cel przez wspomnianego już wyżej Fryderyka Tupaja z Łowiska. Monstrancja ta ma kształt wieżyczkowy z sześciolistną stopą, ozdobiona odlewanymi figurkami Boga Ojca, siedzącego na tronie pod baldachimem i adorujących Go aniołów po obu bokach na konsolach pod baldachimami, zaś po obu stronach melchizedecha umieszczono na konsolach pod baldachimami figurki św. Piotra (po lewej) i św. Pawła (po prawej). Historia parafii Górno

***

W 1911 roku ufundowany został sztandar dla jednostki OSP w Łopuszce Wielkiej. Na drzewcu sztandaru do dnia dzisiejszego znajdują się gwoździe z nazwiskami fundatorów oraz data i autor jego wykonania:

1. Bolesław Koszacki - wykonawca, Leżajsk 1911r.

***


Korasadowicz Helena

Helena Szary Korasadowicz [*21 V 1903]

Urodziła się 21 maja 1903 roku w Kuryłówce. Ojciec Walenty Szary, matka Michalina Osińska pracowali tam w Szkole Podstawowej jako nauczyciele. W 1922 roku ukończyła Seminarium Nauczycielskie w Łańcucie. W szkolnictwie w Kuryłówce i Brzyskiej Woli pracowała przez 4 lata do 1926 roku. Kiedy wybuchła II Wojna Światowa mieszkała z rodziną na leśniczówce w Brzyskiej Woli. 

W sierpniu 1939 roku mąż Stanisław Korasadowicz został zmobilizowany i brał udział w działaniach wojennych, w tym czasie została sama z czworgiem dzieci i starym ojcem. W czasie tragicznych dni wrześniowych dawała schronienie rozbitkom wojsk polskich. Kwaterował w jej domu Sztab 21 Dywizji Piechoty Górskiej dowodzonej przez gen. bryg. Józefa Kustronia. Kiedy mąż wrócił z wojny, okupant niemiecki wysiedlił ich z leśnictwa w Brzyskiej Woli, musieli szukać schronienia wśród miejscowej ludności, mieszkając w stodole z całą rodziną, a następnie w jednej izbie kątem u gajowego. Mąż należał do organizacji podziemnej Związku Walki Zbrojnej. W 1942 roku przenieśli się do Olchowic pow. Sanok, gdzie mąż przyjął pracę leśniczego. Za udzielanie pomocy jeńcom radzieckim, uciekającym z obozu w Olchowcach została wraz z mężem aresztowana 22 marca 1943 r przez gestapo. Wywieziono ich do obozu w Pustkowiu k/ Dębicy, skąd zostali przetransportowani do obozów, Helenę do Ravensbrück, a następnie do Magdeburga do pracy w fabryce amunicji, męża umieszczono w obozie koncentracyjnym Oranienburg, potem w Belzen-Bergien, gdzie zginął. Po powrocie z obozu w 1944 r uciekła przed działaniem band UPA i osiedliła się wraz z dziećmi w Leżajsku. Za udział w walce z okupantem została po wojnie odznaczona medalem "Zwycięstwa i Wolności" oraz odznaką "Grunwald". Pracowała jako pedagog w Kuryłówce od 1948 r, jako wychowawca i kierownik Internatu w Leżajsku od 1956 do 1960 r, potem w Internacie przy Technikum Chemicznym w Sarzynie do 1970 roku. Za pracę pedagogiczną z wieloma pokoleniami młodzieży otrzymała w 1969 roku "Złoty Krzyż Zasługi".
***
 tree

Hollender Tadeusz (1910-1943)


 Hollender

Tadeusz Hollender [*30 V 1910- †30 V 1943]

Urodził się w Leżajsku. Ojciec Antoni Hollender, m
atka Ida Pisarska.
Ojciec - inżynier mierniczy zmieniał często miejsce zamieszkania. To sprawiło, że Tadeusz uczęszczał do szkoły powszechnej w Starym Sączu i w Tyśmienicy (ojciec Antoni Hollender był tu komisarzem rządowym w latach 1919-1928), a do gimnazjum, które zakończył maturą w 1928 r., w Stanisławowie i w Tłumaczu. Następnie zapisał się na uniwersytet we Lwowie. W latach 1929-1933 studiował na wydziale prawa i polonistyki na Uniwersytecie Lwowskim. 
Poeta, satyryk, współzałożyciel "Sygnałów", autor utworów dla dzieci. 
W roku 1929 debiutował jako poeta. Od 1933 pracował w redakcji pisma "Wczoraj – dziś – jutro". Współzałożyciel, później redaktor pisma "Sygnały"; pisał także do warszawskich "Szpilek". W roku 1937 przeprowadził się do Warszawy. W 1939 ponownie we Lwowie; w 1941 powrócił do stolicy. Uczestniczył w konspiracyjnym życiu literackim, publikował swoje wiersze na łamach tajnie drukowanej prasy i antologii poezji. 
Tadeusz Hollender, polski Żyd, zachwycił się literaturą ukraińską (po wojnie wyszedł cały tom jego tłumaczeń poezji ukraińskiej, a przed wojną między innymi piękny przekład powieści ,,Wołyń” Ułasa Samczuka.W 1943 aresztowany przez gestapo. Zginął rozstrzelany przez hitlerowców wraz z grupą więźniów z Pawiaka na terenie warszawskiego getta.



Fot. Dom przy ulicy Sanowej w Leżajsku, w którym urodził się Tadeusz Hollender.

Publikacje
1936 – zbiór poezji Czas, który minął
1938 – zbiór poezji Ludzie i pomniki
1943 – zbiór Satyry i fraszki (dotyczące niemieckiego okupanta; zostały wydane pośmiertnie pod pseudonimem "Tadeusz Wiatraczny")


***
'Do Rysi' - Tadeusz Hollender

Weź mnie jak papier do ręki,
pognę się, zemnę, połamię,
będę podatny i miękki
cichymi szeptać słowami. >> 
Wiersz miłosny Tadeusza Hollendera pod tytułem Do Rysi
***
18 kwietnia 1974 r. nadano Zbiorczej Szkole Gminnej w Brzózie Królewskiej imię Tadeusza Hollendra. Uroczystość nadania imienia i przekazania sztandaru odbyła się 11 maja 1975r.
W Krakowie w dzielnicy Dębniki jest ulica Tadeusza Hollendra.


***
Gorzka refleksja
Kilka dni temu (30 marca 2015) odwiedziłam dom przy ul. Sanowej, w której mieszkał poeta Tadeusz Hollender. Wiedziałam, że po śmierci Ryszarda Skóry, ostatniego właściciela kamienicy, dom zamieszkali dzicy lokatorzy. Rzeczywiście zastałam tam Cyganów. Pozwolili mi sfotografować wnętrze mieszkania.




***
Znalazłam w Internecie informację, że Prezesem Związku Strzeleckiego powiatu Lwów - Miasto był geodeta inż. Antoni Hollender ps. Żubr, kolega ze studiów gen. Władysława Sikorskiego (późniejszego od 1939 roku premiera i Naczelnego Wodza). [1]
Czyżby chodziło o ojca poety? Rzeczywiście Władysław Sikorski i Antoni Hollender znali się, razem pracowali przy regulacji Sanu, nawet mieszkali razem u państwa Niezgodów na ul. Sanowej.  Obaj wówczas jeszcze kawalerowie, postanowili wziąć ślub w jednym miesiącu i znowu spotkać się w Leżajsku. Przyrzeczenia dopełnili i gdy znowu się spotkali w Leżajsku, Sikorski z żoną w ciąży zamieszkał u państwa Eustachiewiczów, a Hollender z żoną pozostał u państwa Niezgodów. Pisałam obszerniej o tym na stronie 'Zobacz kto bywał w Leżajsku'
Jeśli to ten Antoni Hollender to był on Prezesem Centralnego Stowarzyszenia Państwowych Inżynierów Mierniczych we Lwowie. [2]

PSB t. 9 s. 584

Fleszar Piotr

Piotr Fleszar [*18 VI 1904 -† 26 XII 1969 Leżajsk]

Piotr Fleszar urodził się w Biedaczowie. Ojciec Ignacy przed wojną był wójtem, matka Katarzyna z d. Giża zajmowała się gospodarstwem oraz wychowywaniem dzieci. Rodzeństwo Piotra to: Kazimierz, Bronisława, Maria, Paweł, Stanisław, Antoni i Michał.


Po ukończeniu gimnazjum i liceum w Leżajsku studiował w Seminarium Nauczycielskim w Rudniku. Pierwszą pracę podjął w Szkole Podstawowej Brzyskiej Woli, gdzie prowadził podczas wojny tajne nauczanie.

Wstępuje w związek małżeński z Katarzyną Woźnicą z Brzyskiej Woli. Z tego małżeństwa urodziło się ośmioro dzieci.

Najstarsza Wanda (1930r) zmarła młodo w wieku 19 lat.

Syn Mieczysław (1931r) ukończył stomatologię.
Janina (1935r) wyszła za mąż za Jerzego Sobańskiego.
Danuta Madejska (1937r) ukończyła prawo i przez wiele lat pracowała jako dyrektor w Szpitalu Miejskim w Leżajsku.
Bogumiła, Alicja.
Syn Andrzej Fleszar (ur. IX 1950 Leżajsk - zm 18 VI 2010r w Leżajsku) - Pracował jako nauczyciel w Technikum Mechaniczno-Elektrycznym w Biłgoraju (1977-1980). Działacz „Solidarności”, internowany w stanie wojennym. Pracował jako st. wizytator w Kuratorium Oświaty w Rzeszowie, wice dyrektor Szkoły Podstawowej nr 3 w Leżajsku, nauczyciel w Zespole Szkół Mechaniczno Elektrycznych w Biłgoraju. W latach 1998- 2002 – pełnił funkcję Przewodniczącego Rady Miejskiej w Leżajsku, w 2002r - Przewodniczącego Rady Powiatu. Członek Rady Krajowej Platformy Obywatelskiej RP.

http://nk.pl/school/23158/115/photos/1

Najmłodsza córka Grażyna Fleszar Niemczyk (ur. 1953r) ukończyła prawo.

Piotr Fleszar zmarł 26 grudnia 1996 roku. Pochowany jest na Cmentarzu Komunalnym w Leżajsku.

Gdula Kazimierz (1908-1986)


Biogram Kazimierza Gduli z Leżajska opracowany przez córkę Martę Gdulę -Żukowicz na podstawie jego wspomnień >>> pobierz plik pdf lub http://szamik.republika.pl/gdulak.pdf


Kazimierz Gdula [*15-04-1908 †2-09-1986]

Syn Marii z Atamanów. Dzieci: Marek, Czesław, Marta i Małgorzata. Pierwszy powojenny burmistrz Leżajska, który przeżył obóz koncentracyjny. W Mauthausen Gdula dzielił trudny los z rabinem Friedmanem z Wiednia.

W książce pt. "Też historia", Juliusz Ulas Urbański umieścił kilka interesujących informacji z życia Kazimierza Gduli. Oto fragmenty:

" (...) Antoni Lukszandel 1824 - 1911 - em. poborca podatków- sprzedał swój majątek, a z cęści uzyskanej kwoty ustanowił fundację stypendialną dla "kształcącej się aryjskiej młodzieży mieszczańskiej". Stypendium przyznawała Rada Miasta, na podstawie starań zainteresowanych, po spełnieniu zastrzeżonych kryteriów. Jedno stypendium rocznie, wyłącznie aryjczykom, biednej, polskiej młodzieży mieszczańskiej, na dwóch ostatnich latach studiów, po pozytywnej ocenie nauki przez władze uczelni. Wśród prawdopodobnych stypendystów, tylko jeden przyznał się do jej pobierania. Oświadczył on też, że każdego roku kilka razy odwiedzał grób Antoniego Lukszandla. W Święto Zmarłych zapalał tradycyjną świeczkę ze "Zdrowaśką". Spotykał tam też Pana Kazimierza Przybylskiego. Reszta stypendystów brała stypendia dyskretnie bojąc się plotek i skojarzenia potrzebnego "świadectwa ubóstwa" z dostatkiem w rodzinie.
W zachowanym dokumencie można przeczytać: "Pan Kazimierz Gdula - student IV roku Wydziału Prawnego Uniwersytetu J. K. we Lwowie. Nadaję Panu na rok szkolny 1933/34 stypendium z fundacji im. Antoniego Lukszandla w rocznej kwocie 300 złotych ze zgłoszeniem się najpóźniej do końca br. z poświadczeniem Dziekana Wydziału Prawnego J.K. we Lwowie, że zasługuje Pan na wypłatę stypendium i po złożeniu znaczka stemplowego za 25 groszy i świadectwa ubóstwa".

Jak opowiadał Pan Kazimierz, stypendium w kwocie 300 złotych było bardzo poważną pomocą w życiu studenta. Wystarczyło na zakup skryptów, zeszytów, skromnej odzieży i butów. Każdorazowo, pewna sumka przeznaczona była także na "skromniutką" bibkę. W końcu, była to równowartość trzech stukilogramowych świnek lub dwóch średnich miesięcznych urzędowych poborów".

"(...) Protekcja
Do domu rodzinnego, ze Lwowa powrócił Pan Kazimierz Gdula, po ukończeniu studiów na Uniwersytecie Jana Kazimierza. Wiedział, że będzie miał trudności ze znalezieniem urzędowej posady. Tymczasem snuł plany na przyszłość. Pewnego dnia, wieczorem wyszedł na spacer. Przeszkodził mu w tym deszcz. Nie mając parasola, schronił się przed deszczem pod gałęziami olbrzymiego kasztana, których wiele rosło wzdłuż całej ulicy Mickiewicza. Takie samo schronienie, znalazł nieznany mu, elegancko ubrany pan. Widocznie "korporatka", na głowie Pana Kazimierza zainteresowała nieznajomego i rozpoczął z nim rozmowę. "Cieszę się, że spotkałem przedstawiciela miejscowej inteligencji. Może coś ciekawego dowiem się o tym mieście?"
Zdarzenie miało miejsce przed zamkiem starościńskim naprzeciwko domu Bauerów. Równocześnie w pobliżu miejski "lampiarz" zapalił jedną z ulicznych lamp gazowych, którymi oświetlano miasto. W jej świetle można było przeczytać nazwę sąsiedniej ulicy. Nieznajomy jakby trochę zdziwiony głośno przeczytał: ulica mjr Tadeusza Wyrwy Furgalskiego. Poprosił Pana Kazimierza o opowiedzenie czegoś na temat jej patrona. Opowiadanie Pana Kazimierza było długie i szczegółowe w detalach, aż nieznajomy ze wzruszeniem mu podziękował. Na pożegnanie, serdecznym uściskiem dłoni zaproponował - "w przypadku prawdziwych trudności w znalezieniu pracy spróbuję Panu może coś pomóc". Dopiero w domu Pan Kazimierz obejrzał wręczony mu przez nieznajomego bilet wizytowy. Bilet był zupełnie nietypowy. Nie było na nim żadnego nazwiska, jedynie miejscowość - Warszawa i dwa numery telefonu. Obok jednego informacja: "pilne sprawy służbowe". Długo poszukiwał Kazimierz pracy, były tylko obiecanki. Postanowił wykorzystać oferowaną pomoc. Mimo kilkakrotnych prób i różnych zabiegów telefonistki Pani Michaliny Dziadeckiej - stołeczny numer nie odpowiadał. Nie ocenił swojej sprawy za ważną i nie skorzystał z zastrzeżonego numeru. Trochę tym speszony, postanowił pojechać do Warszawy. Z publicznego telefonu obok dworca kolejowego zadzwonił pod podany numer. Treść rozmowy była nietypowa i zaskoczyła Pana Kazimierza. "Kto dzwoni, skąd?" - "mgr Kazimierz Gdula z Leżajska, ale z telefonu z budki obok warszawskiego dworca". "Proszę chwilę zaczekać". W słuchawce usłyszał głos nieznajomego ze spotkania pod leżajskim kasztanem. "Witam, witam w Warszawie. Jak pana rozpozna mój szofer? Wyjedzie po pana na dworzec. Oczekuję pana". "Mam na głowie czapkę "korporatkę" a w ręce gazetę "Wróble na dachu"" - odpowiedział Pan Kazimierz. "Do zobaczenia, proszę zaczekać kilka minut pod budką telefoniczną". Rzeczywiście, po chwili, do zupełnie zaskoczonego Pana Kazimierza, podszedł oficer i oświadczył - "jestem do pana dyspozycji, Pan pułkownik czeka na pana". Całkowicie zbaraniał Pan Kazimierz, ale wsiedli do wskazanego samochodu. Po krótkiej jeździe zatrzymali się i weszli do olbrzymiego gmaszyska. Stojący w "westybulu" wartownik tylko zasalutował. Długi korytarz z drzwiami po obu stronach. Na jednych drzwiach - wizytówka: "płk Teodor Pandor Furgalski" - wyjaśniła wszelkie niejasności. Był to brat Tadeusza o którym tak wiele opowiadał nieznajomemu Pan Kazimierz. Serdeczne powitanie. Później tylko krótka rozmowa o sprawach bardziej osobistych. Na zakończenie rozmowy tylko - "proszę zaczekać parę dni, budujemy COP, coś na pewno się znajdzie". Po takim zapewnieniu Pan Kazimierz postanowił odwiedzić swoich znajomych, pracujących w Warszawie - leżajskich murarzy. Zeszło mu parę dni, wszyscy znajomi godnie przyjmowali swojego krajana.
Po powrocie do domu matka przywitała go reprymendą i ze strachem - "Kaziu, co się stało? W pilnej sprawie służbowej przysyłał po ciebie naczelnik poczty Pan Kazimierz Doening, a dziś rano był strażnik miejski Pan Michał Nabrzeźny". Jeszcze tego samego dnia wszystko wyjaśnił naczelnik poczty. Pan Kazimierz proszony był o zgłoszenie w Wydziale Osobowym Dyrekcji Poczty we Lwowie. Pojechał tam nazajutrz za pożyczone pieniądze. Rodzina Pana Kazimierza była naprawdę biedna. Miło w dyrekcji powitał go jakiś wysoki rangą urzędnik. Poprosił o odręczne napisanie podania o pracę i życiorysu. Odwrotnie wręczył zupełnie zaskoczonemu Panu Kazimierzowi nominację na Kierownika Urzędu Pocztowego w Rudzie Łańcuckej. Radości w całej rodzinie Gdulów nie było końca. Mama Kazimierza zaniosła dwa złote "na ofiarę". On wszystko przypisywał protekcji za sprawą "korporatki" i oboje mieli rację.
W okresie Peerelu przypomniano Panu Kazimierzowi "protekcję" Furgalskiego. Musiał "pożegnać" stołek Przewodniczącego PRN w Lubaczowie i żyć na swoim, "na adwokackim chlebie".


Zdjęcia z książki 'Wspomnienia nie tylko okupacyjne':





Linki:
Furgalski Wyrwa Tadeusz (1890-1916)
'Wspomnienia nie tylko okupacyjne' - http://szamik.republika.pl/gdulak.pdf 

Dolny Janusz (1927-2008)


                                    prof. Janusz Dolny [*3 XII 1927 † 16 IV 2008]





Janusz Dolny s. Jana Dolnego i Marii z d. Oleszkiewicz urodził się 3 grudnia 1927 roku w Kuryłówce. W księgach parafialny zapisano go jako Jan Franciszkek, ale równocześnie odnotowano, że w 1964 roku zmienił imię na Janusz Franciszek Dolny.

MATURA - 1946 r w Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Bolesława Chrobrego w Leżajsku.
Mieszkał przez wiele lat w Leżajsku przy ulicy Sanowej.
Naukę gry na fortepianie rozpoczął podczas okupacji hitlerowskiej. Uczyła Go pani Doenig.
Studia pianistyczne odbył w krakowskiej PWSM w klasie Jana Hoffmana (1947-55).
Profesor Nadzwyczajny Akademii Muzycznej w Krakowie (klasa fortepianu).
Dziekan Wydziału Instrumentalnego w latach 1981-1987, Kierownik I Katedry Fortepianu w latach 1987-1990.
Działalność koncertową rozpoczął już w okresie studiów. W 1955 roku wraz z Janiną Baster założył duet fortepianowy, rozwijając intensywną działalność koncertową w kraju i w Świecie.

Laureat I nagrody Międzynarodowego Konkursu im. Viottiego w Vercelli (Włochy) w 1956 roku w kategorii duetów fortepianowych oraz nagrody specjalnej szwajcarskiej Fundacji Maxa Eggera.

W 1969 po raz pierwszy w historii Festiwalu Chopinowskiego w Dusznikach Zdroju odbył się koncert na 2 fortepiany w wykonaniu duetu Janina Baster – Janusz Dolny.

Duże osiągnięcia w festiwalach międzynarodowych i konkursach muzycznych. Uczestniczył w Międzynarodowym Festiwalu Muzycznym we Wiedniu (1959r), Berliner Festtage (1958r), Warszawskiej Jesieni (1959) -"Wariacje na temat Paganiniego", Festiwalu Pianistyki Polskiej w Słupsku (1968), Wrocławskim Festiwalu Muzyki Współczesnej (1969r), Bydgoskim Festiwalu Muzycznym (1971r), Nałęczowskim Divertimencie (1980), Festiwalu Muzyki Odnalezionej w Tarnowie (1995)

Wychowawca wielu pokoleń pianistów. W krakowskiej Akademii Muzycznej studiował u Dolnego Mariusz Sielski - solista i kameralista, który prowadzi klasę fortepianu w krakowskiej Akademii Muzycznej.


Odznaczony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi, Odznaką Zasłużony Działacz Kultury, Medalem 40-lecia PRL, Nagrodą Ministra Kultury i Sztuki.

Człowiek niezwykłego serca i wielkiej kultury.

Zmarł 16 kwietnia 2008 roku w Krakowie. Pogrzeb odbył się 25 kwietnia 2008 roku we Wrocławiu.



Linki:
Z festiwalowej kroniki
Janina Baster i Janusz Dolny- Koncert telewizyjny
Mariusz Sielski
Mariusz Sielski


Boroń Stanisław (1922-2002)

Urodził się 22 kwietnia 1922 roku. 
"Zasłużony dla miasta Leżajska"
Przez wiele lat Przewodniczący Powiatowej Rady Narodowej w Leżajsku.
Dyrektor Zakładów Piwowarskich w Leżajsku -od 1977 roku.



 Fot. Dom Stanisława Boronia. Wcześniej była tu przychodnia lekarska.


26 sierpnia 1956 roku odbyła się uroczystość przekazania do użytku Szkoła Podstawowa w Giedlarowej, w której znajdowało się 11 dużych sal lekcyjnych i pracownia fizyczno-chemiczna, sala gimnastyczna, zaplecze kuchenne oraz pokój nauczycielski. Sale zostały wyposażone w nowy sprzęt. Przecięcia wstęgi i otwarcia budynku dokonał Przewodniczący Powiatowej Rady Narodowej pan Stanisław Boroń, a ówczesnym kierownikiem szkoły był pan Zdzisław Szepelak.

Zmarł 19 czerwca 2002 rok. Jest pochowany razem z żoną Katarzyną na Cmentarzu Komunalnym w Leżajsku.


Kosiarski Marian

Marian Kosiarski [*14-08-1931 Brzyska Wola - † 23-06-2007 Leżajsk]

Urodził się 14 sierpnia 1931 roku w Brzyskiej Woli. Ojciec Józef Kosiarski ukończył Studium Ekonomiczne w Krakowie, matka Maria Abramek Szkołę Gospodarczą w Albigowej koło Łańcuta.

W okresie okupacji niemieckiej został zaprzysiężony jako członek Szarych Szeregów. W szeregach NZW-AK działał pod pseudonimem Miś. Był łącznikiem między oddziałami działającymi w Kuryłówce, Krzeszowie, Tarnogrodzie oraz oddziałami dowodzonymi przez por. B. Ostrowskiego ps. Lanc, por. E. Błaszczaka ps. Grom, por. Franciszka Przysiężniaka ps. Ojciec Jan, por. J. Puchały ps. Lis oraz mjr E. Wodeckiego ps. Szpak.
Absolwent LO w Leżajsku, rocznik 1951. Od 1946-1950 należał do ZHP, pełnił funkcję drużynowego oraz instruktora w Komendzie Hufca w Leżajsku. Po ukończeniu Studium Nauczycielskiego w Kielcach pracował w 1952 roku jako nauczyciel w Nowosielcach, pow. Nisko. Wielokrotnie aresztowany i przesłuchiwany przez UB w Łańcucie, jesienią 1952 roku zesłany w ramach zastępczej służby wojskowej na 2 lata do 16 Karnego Batalionu Górniczego w Katowicach.
Po odbyciu zasadniczej służby wojskowej kontynuował studia w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Kielcach, a następnie na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie na kierunku filologii polskiej. Ze względu na prześladowania UB przeniósł się na WSP w Krakowie, którą ukończył w 1959 roku, uzyskując tytuł magistra filologii polskiej.

W 1958 roku poślubił Weronikę Rydzik działaczkę ZHP, absolwentkę Technikum Ekonomicznego w Rzeszowie.

W latach 1959-82 był nauczycielem języka polskiego w Zespole Szkół im. I. Łukasiewicza w Nowej Sarzynie. W latach 1964-81 pełnił funkcję z-cy dyrektora szkoły. Przez 4 kadencje był radnym Miasta i Gminy w Nowej Sarzynie.
Był członkiem Związku Żołnierzy Podziemnych Sił Zbrojnych 1945-1956.

Odznaczony:
Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego
Srebrnym i Złotym Krzyżem Zasługi
Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski
Krzyżem Armii Krajowej
Krzyżem Więźnia Politycznego
Krzyżem Kombatanckim
Krzyżem Walki o Niepodległość
Krzyżem Niezłomnych 'Szare Szeregi'
Krzyżem 'Semper Fidelis'
Krzyżem Represjonowanych Politycznie Żołnierz Górników
Orderem Męczeństwa i Zwycięstwa
Odznaką Zasłużony dla Województwa Rzeszowskiego

Marian Kosiarski zmarł 23-06-2007. Pochowany jest na Cmentarzu Komunalnym w Leżajsku.

Biały Marcin (1830-1923)

Ks. kanonik Marcin Biały [*1830- †1923]

Marcin Biały był najstarszym synem również Marcina Białego (1799-1881).

Wstąpił zatem do Seminarium w Przemyślu i został księdzem w 1855 roku (ordinatus-benef). Prace kapłańską rozpoczął w Leżajsku.


**************

Jest to jedna z opowieści wuja Jolanty Lipińskiej.
Stanisław Biały 1907-2003 opowiada:
Od założenia wioski Korniaktów, rodzina mojego ojca kolejno sprawował tam czynności wójtowskie, jak i dziadek ojcowski, Marcin Biały 1799-1881. Był on również w owym czasie jedynym tam posiadaczem nauki czytania i pisania i przez to nauczycielem. Dwie żony dały mu 24 dzieci z których najstarszym był też Marcin (1830-1923). On to po ukończeniu gimnazjum w Rzeszowie w 1849 roku zakochał się w jakiejś czarnobrewie miłością odwzajemniona. Jej ojciec, karmazyn- pragnął tego małżeństwa, ofiarowując córce magnacki posag. Jednak Marcin (syn) odmówił twierdząc, że musi się poświecić dla rodziny i postarać, aby jego liczne rodzeństwo stanęło mocno społecznie i materialnie, wspierając je nie tylko moralnie, ale i finansowo. Jeszcze nie wiedział o tym, że przybędzie mu braci i sióstr, bo w 49 roku było ich dopiero najwyżej dziewięcioro. 
Wstąpił zatem do Seminarium w Przemyślu i został księdzem w 1855 roku (ordinatus-benef).
Prace swą kapłańska rozpoczął w Leżajsku, gdzie wszedł w konflikt z administracją okupanta tj. Austrii. Bowiem spowiadając kogoś na łożu śmierci, usłyszał od umierającego, że ten jest mordercą YX, a uczynił to za pieniądze ofiarowane mu przez miejscowego starostę, a skazany za to morderstwo jest niewinny. Ksiądz Marcin wytłumaczył mu, ze tego co się dowiaduje na spowiedzi nie jest w stanie wyjawić i że nie da mu rozgrzeszenia, dopóki swego zła nie wyjawi. Ma przywołać wójta i kilku poważniejszych gospodarzy i przed nimi wyznać prawdę. Tak też zrobiono. Gdy to zeznanie dotarło do władz administracyjnych, zażądano od biskupa przemyskiego, by ksiądz spowiednik został zawieszony w czynnościach kościelnych i było wszczęto dochodzenie. W toku dochodzenia, ksiądz Marcin odwołał się aż do Papieża. W międzyczasie Austria zmieniła swoje nastawienie do papiestwa i religii, tak że gdy cesarz dostał list pisany w tej sprawie przez samego Papieża, odwołano dochodzenie a ksiądz został przywrócony do swych uprawnień kościelnych.
Objął wtedy probostwo w Brzozowie.

***

Źródło: Słownik Biograficzny Powiatu Łańcuckiego

Biały Marcin ks. ur. 17.08.1830 r. w Korniaktowie, pow. łańcucki. Syn Marcina. W latach 1841-1947 pobierał naukę w gimnazjum w Rzeszowie. Klasę VII i VIII oraz 4 lata studiów teologicznych ukończył w Przemyślu w latach 1850 - 1855. Święcenia kapłańskie przyjął 2 czerwca 1855 r. Po święceniach, sprawował funkcję wikariusza w Rzeszowie 1855-1857 i Tyczynie 1857-1870 w Tyczynie. Kanonicznie mianowany został proboszczem w Trzebosi w dniu 11.02.1870 r. i pełnił ten urząd do 3.10.1882 r. W styczniu 1880 r. został mianowany dziekanem leżajskim, a w lutym tegoż roku został kanonikiem honorowym w diecezji przemyskiej. Kanonicznie ustanowiony został na probostwo w Brzozowie w dniu 2.10.1882 r. W dniu 28.10.1887 r. został mianowany delegatem biskupa do spraw servitutów w powiecie brzozowskim, a w dniu 17.05.1888 r. został delegatem do CK Rady Szkolnej Powiatowej. Wicedziekan brzozowski od 11.12.1890 r., Komisarz Biskupi dla Sióstr Służebniczek Starowiejskich od 26.05.1891 r. Rycerz Cesarskiego Oddziału Franciszka Józefa od 30.11.1898 r. Kanonikiem honorowym Kapituły Katedralnej w Przemyślu został mianowany przez Cesarsko - Królewski Majestat Franciszka Józefa w dniu 2.07.1904 r. Komisarz Biskupi do nauki religii w Cesarsko - Królewskim Gimnazjum w Brzozowie. Od pierwszej chwili dał się poznać jako organizator życia gospodarczego na terenie parafii. Był współzałożycielem Powiatowego Towarzystwa Zaliczkowego w Brzozowie. Objął stanowisko dyrektora /z funkcji zrezygnował w 1913/. Towarzystwo zabezpieczało uzyskiwanie zdrowego kredytu dla rzemieślników, kupców oraz rolników. Całym swym niemałym autorytetem popierał zalążki spółdzielczości handlowej. Jego staraniem przeprowadzona została restauracja kościoła w latach 1902 - 1905. Wraz z bratem, dr Stanisławem Białym był budzicielem ducha narodowego i patronował wszystkim poczynaniom patriotycznym. Ks. prałat Marcin Biały pełnił funkcję proboszcza brzozowskiej parafii przez 41 lat. Zmarł 23.06.1923 r. w wieku 93 lat i spoczął na brzozowskim cmentarzu w pobliżu mogiły konfederatów barskich.
AP Rzymskokatolickiej w Budach Łańcuckich


Biały Stanisław dr, ur. w Korniakowie, pow. łańcucki. Syn Marcina. Poseł na Sejm galicyjski i poseł do Parlamentu w Wiedniu, senatorem RP w 1936 z partii Stronnictwo Ludowe. W 1907 r. jako Naczelnik Sądu Brzozowskiego i poseł do parlamentu austriackiego z okręgu wyborczego Brzozów – Tyczyn zgłosił pierwszy projektu budowy linii kolejowej na trasie Brzozów – Sanok. Poseł dr Stanisław Biały odmalował w całej grozie pijaństwo i pieniactwo naszego ludu. Wskazany został przez mówcę cały szereg środków zaradczych, jak przymusowe sądy polubowne w gminach, sądy rozjemcze, zamykanie szynków w niedziele i święta, utworzenie stałej komisji do zwalczania pijaństwa oraz szerzenie zasad zupełnej abstynencji.

Na drugim Polskim Kongresie Mariańskim oraz Wiecu stowarzyszeń i organizacji katolickich polskich, odbyty w Przemyślu w dniach 26-28 sierpnia 1911 r.

AP Rzymskokatolickiej w Budach Łańcuckich

czwartek, 27 marca 2014

Pękala Michał

Kapitan int. Michał PĘKALA syn Józefa i Józefy z Dziedziców, urodzony 15 sierpnia 1893 roku w Wierzawicach, powiat łańcucki. 
http://szukajwarchiwach.pl Lib. Bapt. Wierzawice 1888-95, fot. 190

W 1914 żołnierz II Brygady Legionów Polskich, potem w armii austro-węgierskiej. Od 1918 w Armii gen. Hallera, a od 1921 w int. VI Armii. W latach 1921–1926 w int. OK IX i OK X, 1926–1930 w PKU Kielce i PKU Sanok, 1930–1932 w 27 p. uł, potem w KOP. Od 1937 w Szefostwie Int. KOP. Kpt. ze starsz. 15 VIII 1924. Odznaczony KN, medalami 1918–1921 i 10-lecia.

Michał Pękala miał jeszcze młodszego brata Jana ur. 10 października 1895 roku w Wierzawicach http://szukajwarchiwach.pl Lib. Bapt. Wierzawice 1895-99, fot. 26, 
oraz brata Franciszka ur. 3 lipca 1898 w Wierzawicach. http://szukajwarchiwach.pl Lib. Bapt. Wierzawice 1895-99, fot. 137. Franciszek Pękala zmarł 7 kwietnia 1919 roku.

Źródło:
http://www.katedrapolowa.pl
L.S.2546; CAW, Ap 7630, 13313, 5398, 13861, KN 6.8.1931; ARS; M. Rubas, Katyńska lista strat polskich formacji granicznych.
http://szukajwarchiwach.pl Lib. Bapt. Wierzawice 1888-95, fot. 190

niedziela, 16 marca 2014

Ordyczyński Mikołaj Jan

Urodził się 12 grudnia 1891 roku w Leżajsku w rodzinie Leona i Anieli z Jarosiewiczów. Zmarł 13 lipca 1975 roku w Leżajsku.
 tree


Ukończył Miejskie Gimnazjum Realne w Leżajsku, a następnie studia prawnicze na UJK we Lwowie uzyskując dyplom mgr-a praw. Był jednym z założycieli Polskiej Drużyny Strzeleckiej (PDS) w Leżajsku. 18 maja 1913 roku odbył się zjazd PDS we Lwowie. 
Służbę wojskową odbywał w armii austriackiej, gdzie ukończył szkołę oficerska rezerwy artylerii. Brał udział w I wojnie światowej. Ukończył Szkołę Wojskową w Paryżu. Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej 1919-1920. Zweryfikowany w stopniu kpt. sł. st. art. z starszeństwem od 1 VI 1919 służył w 6 pac we Lwowie, gdzie dowodził m. in. baterią. 
W 1921 roku pracował jako nauczyciel języka niemieckiego w Miejskim Gimnazjum Realnym w Leżajsku. 
Po wojnie służył w WP. Figuruje na liście oficerów Wojska Polskiego z lat 1914-1939. 

8 Pułk Artylerii Lekkiej im. Króla Bolesława Krzywoustego był organizowany w Rembertowie na mocy rozkazu Ministerstwa Spraw Wojskowych z dn. 11 listopada 1918 roku. Po stosunkowo krótkim przeszkoleniu włączono go do działań wojskowych podczas wojny polsko - bolszewickiej. Jesienią 1920 roku pułk został skierowany do Łomży. W sierpniu następnego roku podjęto decyzję, że miejscem stałego pobytu na czas pokoju 8PAL-u będzie Płock. Funkcję dowódcy pułku pełnili kolejno: płk Juliusz Rommel, płk Leszek Roguski, płk Aleksander Batory, płk Edward Robakiewicz, ppłk Mikołaj Ordyczyński i ppłk Jan Damasiewicz. 
W międzywojniu dowódcą pułku był: ppłk Leszek Roguski (w zbiorach Biblioteki TNP znajduje się podręcznik o ciężkiej artylerii z jego autografem). Drugi z dowódców – płk Aleksander Batory, to w opinii prelegenta niezwykle utalentowany człowiek. Po wojnie mieszkał w Szkocji. Od 1938 roku pułkiem dowodził ppłk Mikołaj Ordyczyński, ale odszedł z Płocka na dowódcę grupy artylerii. Zastąpił go ppłk Jan Damasiewicz, który z pułkiem poszedł na wojnę. 

Awansowany do stopnia mjr sł. st. art. 15 VIII 1924 dowodził III dywizjonem 6 pac. Następnie przeniesiony do 3 pap w Zamościu na stanowisko kwatermistrza. W 1930 przeniesiony do Centrum Wyszkolenia Artylerii w Toruniu, gdzie był wykładowcą. Awansowany do stopnia ppłk sł. st,. art. 1 I 1932. W latach 1938-1939 dowodził 8 pal w Płocku. 
Mobilizacja alarmowa nastąpiła 30 sierpnia 1939 roku.
W kampanii wrześniowej 1939 bierze udział na stanowisku d-cy artylerii dywizyjnej 8 Dywizji Piechoty - polska jednostka wojskowa, krypt. "Narocz", "Stefan" (do 11.09. 1939). DYWIZJA PIECHOTY (Modlin, Armia Modlin)
Podczas walk w obronie Modlina 11 IX 1939 zostaje ranny. Po kapitulacji Modlina w niewoli niemieckiej. Przebywał m. in. w oflagu II C w Woldenbergu. Po uwolnieniu z niewoli 31 I 1945 powraca do kraju. 
Mieszkał w Leżajsku, gdzie pracował w Spółdzielni Architraw w Leżajsku, gdzie m. in. rozliczał prace leżajskich sztukatorów. Spółdzielnia mieściła się w budynku p. Góraka w Rynku. Prezesem spółdzielni był p. Wasecki z Przeworska. Franciszek Markiewicz był v-ce prezesem. Członkami spółdzielni byli sztukatorzy: Musztafa, Wilczek, Ner, Józef Ordyczyński, Antoni Ordyczyński, Stefan Ordyczyński, Kisielewicz Tadeusz, Goździewski Władysław i jego brat, Bereziewicz Stanisław i inni. >>> zobacz 100 lat temu urodził się Józef Alfons Ordyczyński





ppłk Mikołaj Jan Ordyczyński zmarł 13 lipca 1975 roku w Leżajsku. Pochowany na Cmentarzu Komunalnym w Leżajsku razem z żoną Felicją c. Stanisława i Magdaleny. Żona pochodziła ze Lwowa. Urodziła się 8 czerwca 1907 we Lwowie, zmarła 5 czerwca 1992.
***



Linki:
Pamiętali o artylerzystach
Obrona Warszawy i Modlina - 1939 r
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...