poniedziałek, 29 sierpnia 2016

Chodziński Kazimierz Mieczysław (1861-1919)

Kazimierz Mieczysław Chodziński ur 15 stycznia 1861 w Łańcucie. Syn Karola Chodzińskiego i Marii z Dubielowskich c. Eleonory z Krauzów. Rodzice Karol i Maria pobrali się w 1844.
Kazimierz Mieczysław Chodziński - znany rzeźbiarz, snycerz i medalier. Studiował (1878-85) w Szkole Sztuk Pięknych pod kierunkiem J. Matejki i W. Gadomskiego, a w 1887 studiował u rzeźbiarza E. Hellmera w Wiedniu, następnie zamieszkał w Krakowie, gdzie miał „fabrykę statuetek kościelnych". Zaprojektował pomnik gen. Kazimierza Pułaskiego w Waszyngtonie, pomnik Tadeusza Kościuszki w Chicago, stoi w Parku Humboldta. 

Fot. Magdalena Barska - pomnik Kościuszki w Parku Humboldta w Chicago
Fot. Magdalena Barska - pomnik Kościuszki w Parku Humboldta w Chicago
Fot. Magdalena Barska - pomnik Kościuszki w Parku Humboldta w Chicago
Podobno na odsłonięcie pomnika Pułaskiego przybył sam Prezydent Stanów Zjednoczonych, licznie przybyła Polonia, a nawet przyjechali Polacy z Polski.
Po powrocie do kraju ok. 1910 Kazimierz Chodziński zamieszkał we Lwowie i zajmował się medalierstwem. Zmarł we Lwowie w 1919 lub 1921? roku, pochowany jest na Cmentarzu Łyczakowskim.

Kazimierz Chodziński miał rodzeństwo:

  • Roman Aleksander Chodziński ur. 21 lutego 1840, w Leżajsku
  • Władysław Karol Chodziński ur. 10 maja 1851, w Łańcucie
  • Leonard Chodziński ur. się 14 IX 1843 w Łańcucie, zm. 17 II 1894 w Łańcucie. Poślubił Teresę Całczyńską (ur. się 5 X 1856). Teresa była siostrą Jana Karola Całczyńskiego - uczestnika powstania styczniowego z 1863 r., pierwszego Dyrektora Prywatnego Miejskiego Gimnazjum Realnego w Leżajsku.

Byli wnukami Zachariasza Chodzińskiego, znanego malarza, organisty w kościele OO Bernardynów w Leżajsku. Pełnił funkcję podskarbiego, później senior (1826-1844) Bractwa św. Szkaplerza w klasztorze.
Na zamku w Łańcucie możemy podziwiać piękne intarsjowane posadzki wyk. 1830 wg projektów Karola Chodzińskiego oraz odnowioną w 1861 polichromię Fary w Leżajsku. Zachariasz Chodziński poślubił córkę niemieckich kolonistów Weronikę Hartleb (Chartleben) z Dornbach par. Tarnawiec.

czwartek, 25 sierpnia 2016

Gawalewicz Karol (1849-1939)

Gawalewicz Karol ur. się 19 lutego 1849 w Leżajsku.
Powstaniec styczniowy. 
Jako chłopak pracował w zakładzie krawieckim w Rozwadowie, zebrał 30 ochotników i razem z nimi przekroczył rosyjską granicę, po czym dostał się do obozu Jeziorańskiego, pod Kobylanką. Po kilku tygodniach nastała bitwa, w której powstańcy zajmowali pozycje w lesie na górze. Wokoło ciągnęły się bagna. Kawaleria rosyjska kilkakrotnie atakowała, a nawet przedostawała się do oddziałów powstańczych i w tym czasie Gawalewicz otrzymał z ręki kozaka cięcie szablą w policzek oraz cięcie lancą w udo. Rana goiła się bardzo długo. W międzyczasie powstanie się zakończyło. 
Gdy Gawalewicz przechodził przez granicę został aresztowany przez żołnierza austriackiego, którego jednak przekupił niewielką sumą, tak, że udało mu się ostatecznie umknąć. 
Gawalewicz mieszkał w Przemyślu, przy ul. Rogozińskiego 30. Przez rok obłożnie był chory.
Zmarł 29 czerwca 1939 w Przemyślu. Jak podaje Motyka:
Tłumy mieszkańców w uroczystym kondukcie pogrzebowym ze sztandarem organizacji i stowarzyszeń odprowadziły ciało zmarłego z kaplicy X Szpitala Okręgowego o godz. 16., w sobotę 1 lipca 1939 r. na Cmentarz Główny w Przemyślu.
Karol Gawalewicz - podporucznik wojsk powstańczych w oddziale Jeziorańskiego odznaczony Krzyżem Niepodległości z mieczami i Krzyżem Oficerskim Polonia Restituta




***
Powstańcy styczniowi związani z Leżajskiem, którzy przelewali krew w potyczkach i bitwach 1863-1864 roku, urodzonych bądź zmarłych w niżej wymienionych miejscowościach:

Leżajsk: Władysław Bąkowski, Bernard Bulisiewicz, 
Emil Denker, Jan Karol Całczyński, Andrzej Garbacki, Kazimierz Stanisław Jabłoński, Antoni Karolewicz, Jakub Kisielewicz, Antoni Kluz, Ignacy Koczocik, Władysław Romuald Kopytyński, Ignacy Kułacz, Paweł Malczewicz, Jan Nyc, Aleksander Walenty Polaczek, Antoni Repilewicz, Adolf Schulz, Bronisław Feliks Szeliga, Władysław Saturnin Szeliga, Zygmunt Szeliga, Jakub Szlachetka, Marian Wodziński, Stanisław Niemczycki.

Dąbrowica k. Leżajska: Wojciech Górka, Wojciech Tarka

Grodzisko k. Leżajska: Kazimierz Salwach

Sarzyna k. Leżajska: Jan Wiącek

Wierzawice k. Leżajska: Antoni Hellig, Roman Kotzlan, Kazimierz Machniewicz


Źródło:


Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...