sobota, 9 września 2017

Szczęsny Roman (1929-2000)

Prof. Roman Szczęsny (17.10.1929-2000)

Profesor Roman Szczęsny urodził się 17 X 1929 roku w Kuryłówce. Ojciec Józef Szczęsny był tam kierownikiem szkoły, matka Emilia z d. Chmura nauczycielką. Po ukończeniu Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego w Leżajsku (Absolwenci LO w Leżajsku 1948/49r) rozpoczął studia wyższe I stopnia w zakresie geografii na Uniwersytecie Jagiellońskim (1949-1952). W latach 1952-54 kontynuował studia II stopnia na Uniwersytecie Warszawskim, które zakończył obroną pracy magisterskiej (8 II 1942) Pt. „Ludność Afryki w latach 1850-1950”, wykonanej pod kierunkiem profesora S. Leszczyckiego, uzyskując stopień magistra w zakresie geografii ekonomicznej.

Będąc wyróżniającym się studentem, Roman Szczęsny już w październiku 1953 roku rozpoczął pracę w nowo utworzonym Instytucie Geografii PAN.

W latach 1959-62 odbył studia doktoranckie w tym Instytucie w zakresie geografii rolnictwa, pod kierunkiem profesora J. Ostrowickiego. Owocem tych studiów była praca doktorska Pt. „Kierunki produkcji rolnej w Polsce w latach 1938-58” (29 VI 1963), dzięki której uzyskał tytuł doktora nauk przyrodniczych nadany Mu przez Radę Naukową Instytutu Geografii PAN.

W 1993 roku Roman Szczęsny uzyskuje tytuł naukowy profesora nadany przez Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej.

Spośród 236 prac naukowych opublikowanych w jego 46 letniej karierze zawodowej - 20 to wydawnictwa książkowe.

Źródło: Roman Kulikowski Siedemdziesięciolecie Profesora Romana Szczęsnego. pp. 143–147. Ważniejsze publikacje Profesora Romana Szczęsnego. pp. 147–149.

 tree

Roman Szczęsny z rodzicami i siostrą Marylką

Dom rodzinny Szczęsnych w Kuryłówce


Szczęsny Józef (1897-1942)

Józef Szczęsny (28.06.1897-5.03.1942)

Urodził się 28 czerwca 1897 roku w Kuryłówce koło Leżajska (Galicja), jako syn Jana i Elżbiety z Beigertów. Zmarł 5 Marca 1942, w Auschwitz-Birkenau.
Chrzestni: Jan Tyburczy, Katarzyna Schőnborn. Akuszerka Zofia Dittrich. Osierocony wcześnie został pod opieką ciotki Doroty Beigert i jej męża Jana Tyburczego. 

Emilia i Józef Szczęsny z dziećmi
Jego żona Emilia Chmura pracowała jako nauczycielka w szkole w Kuryłówce, gdzie Józef Szczęsny był kierownikiem. 

3.11.1939 r. podczas konferencji w Łańcucie został aresztowany razem z innymi nauczycielami z terenu gminy Kuryłówka (miedzy innymi Ludwik Fus ). Józef Szczęsny był jednym ze współtwórców pierwszej struktury konspiracyjnej - Związku Walki Zbrojnej. 13.06.1940 r. aresztowany. Zmarł 5 marca 1942 roku w Auschwitz-Birkenau.
W Kuryłówce istnieje Ochotnicza Straż Pożarna im. Józefa Szczęsnego.
Dom rodzinny Emilii i Józefa Szczęsnych w Kuryłówce
Beigert Family

 tree

Szabo Kornel (1896-1927)

Kornelli Juliusz Adam Szabó [*17 czerwca 1896 - † 11 września 1927] 

Urodził się w Samborze, gdzie ukończył szkołę podstawową i gimnazjum, zdał maturę w 1916 roku.

Jako uczeń VII klasy gimnazjum zadenuncjowany przez Ukraińców, został uwięziony pod zarzutem przynależności do Polskiej Organizacji Wojskowej i formowania Legionów przeciw Austrii. Więziony w,, Brigidkach " we Lwowie, skazany został na karę śmierci przez powieszenie. Dzięki interwencji osób wysoko postawionych, został zwolniony z więzienia, wyjechał do Wiednia, gdzie podjął studia na wydziale medycznym Uniwersytetu Wiedeńskiego. Przed końcem studiów medycznych przeniósł się na Wydział Filozoficzny Uniwersytetu Lwowskiego, poświęcając się przyrodoznawstwu i filozofii.
W lipcu 1920 roku jako ochotnik wstąpił do wojska, gdzie w 25. Pułku Piechoty pełnił funkcję lekarza pułkowego, aż do końca roku 1920.

Brał udział w bitwie pod Warszawą, a następnie w ofensywie wrześniowej małopolskiej (od Jezupola do Słucka).
Od l września 1921 r. -po demobilizacji - objął obowiązki nauczyciela przyrodoznawstwa i propedeutyki filozofii w gimnazjum w Leżajsku.

Od chwili przyjazdu do Leżajska okazał dużo inicjatywy i zapału do pracy zawodowej i społecznej. Z ogromną ochotą podejmował się każdej akcji dla dobra szkoły. Nie było uroczystości państwowej, szkolnej czy też kościelnej, aby nie było jego aktywnego uczestnictwa. Wygłaszał bardzo chętnie przemówienia patriotyczne, wywierając zawsze na słuchaczach bardzo silne wrażenie.

Organizował w gimnazjum kółka naukowe dla młodzieży i odczyty dla szerszej publiczności. Jego osobisty urok i serdeczne ustosunkowanie do młodzieży przyciągały licznie uczniów do kółek naukowych, których był założycielem i opiekunem.


Należały do nich:
koło przyrodników im. Hoene-Wrońskiego
Kółko filozoficzne uczniów klasy VIII
Kółko przyrodników uczniów klasy III
Kółko miłośników książki ( klasy IV-VIII)

Na zebraniach tych kółek wygłaszał bardzo ciekawe referaty i prowadził dyskusje, poszerzając w ten sposób zasób wiedzy wśród uczestników.

Prof. Kornel Szabo ze szczególnym poświęceniem (jako oficer rezerwy) oddał się pracy nad stworzeniem Hufca Szkolnego (przysposobienia wojskowego), a wyszkolenie opierał na następujących zasadach:
- wzbudzanie i ugruntowanie w społeczeństwie tych cnót, których wymaga obrona narodowa,
- wychowanie młodzieży w karności i świadomości potrzeby współdziałania z wojskiem, tak w czasie pokoju, jak i wojny,
- hartowanie sił moralnych i fizycznych narodu.

W oparciu o powyższe zasady, prof. Kornel Szabo opracował w roku 1925 ,, Projekt organizacji hufców szkól średnich w czasie pokoju i wojny" i przesłał go do dyspozycji i wykorzystania władzom szkolnymi wojskowym. Ministerstwo Spraw Wojskowych przesłany „projekt" oceniło pozytywnie. W odpowiedzi skierowanej do dyrekcji gimnazjum znajdują się takie słowa oceny:
,, Projekt prof. K. Szabo zawiera szereg słusznych uwag, które będą uwzględnione w opracowaniach MS Wojsk. Przesyłając powyższą opinię, przesyłamy podziękowanie za nadesłanie tego projektu, gdyż uwagi obywatela szczerze przejętego sprawami obrony granic Polski zawsze będą dla MS Wojsk bardzo cenne.
Szef Sztabu Generalnego L. 8093/R W. 26X1925. "

Należy tu jeszcze wspomnieć, że dzięki inicjatywie prof. Szabo społeczeństwo Leżajska ufundowało - jako pierwsze w Rzeczypospolitej Polskiej
• sztandar (chorągiew) Hufca Szkolnego Gimnazjum Państwowego w Leżajsku. Uroczystość poświęcenia sztandaru była wyrazem serdecznych więzów
łączących społeczeństwo z armią, zrozumieniem wielkiej idei przysposobienia wojskowego jako idei obrony narodu i państwa.
Pełen wspaniałych projektów i planów wychowawczych prof. Szabo nie był w stanie ich zrealizować, ponieważ przedwcześnie - po krótkiej chorobie, ukochany przez młodzież i społeczeństwo leżajskie, zmarł 11 września 1927 r. Pogrzeb odbył się 13 września 1927 roku w Leżajsku, z oddaniem wszelkich honorów wojskowych z udziałem kompanii honorowej i orkiestry Wojska Polskiego z 39. PP z Jarosławia oraz bardzo licznie zebranego społeczeństwa Leżajska i delegacji okolicznych wsi ziemi leżajskiej.

W latach 1927-1939 istniał zwyczaj wystawiania warty honorowej przy grobie zmarłego profesora w Dzień Zaduszny, pełnionej przez członków Hufca Szkolnego, Związku Strzeleckiego i Związku Harcerstwa Polskiego.

źródło: Gimnazjum i Liceum w Leżajsku. 1912-2002. Księga Jubileuszowa pod red. Zbigniewa Andresa, Leżajsk-Rzeszów 2003.

Kornelli Juliusz Adam Szabó ożenił się z Marią Sawicką, nauczycielką. Mieszkali w Leżajsku przy ulicy Stawowej (obecnie Sikorskiego).

 tree

Martula Mieczysław (1929-2006)

Mieczysław MARTULA (1929–2006)
Profesor nadzwyczajny doktor habilitowany nauk medycznych, chirurg, emerytowany kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii Ogólnej w Bytomiu, ŚAM w Katowicach.
Mieczysław Martula urodził się 6 lutego 1929 roku w Leżajsku, w rodzinie Michała, kowala, i Anieli z d. Serkiz. Szkołę powszechną ukończył w rodzinnej miejscowości w 1943 roku, po czym przez rok pracował w zakładzie fotograficznym. W 1944 r. rozpoczął naukę w Państwowym Gimnazjum i Liceum w Leżajsku, gdzie w 1948 roku uzyskał świadectwo dojrzałości i rozpoczął studia medyczne na Wydz. Lekarskim Uniwersytetu i Politechniki Wrocławskiej; 30 XI tego samego roku – za wcześniejszą przynależność do AK, ZHP i Sodalicji Mariańskiej – został skreślony z listy studentów. Podjął wtedy pracę w laboratorium II Kliniki Chirurgicznej we Wrocławiu. Po roku został ponownie przyjęty na studia medyczne. W czasie studiów pracował – najpierw jako asystent wolontariusz w Zakładzie Chemii Fizjologicznej (1951–1952), następnie (do 1954 r.) w II Klinice Chirurgicznej (w 1953 r. zwolniony z pracy z tych samych powodów co poprzednio, powrócił do pracy po 14 dniach, dzięki staraniom prof. Wiktora Brossa).
Tytuł i dyplom lekarza otrzymał 22 XI 1954; nie uzyskał jednak zgody na pracę na stanowisku nauczyciela akademickiego. Przeniósł się do Bytomia, gdzie od 1 XII 1954 podjął pracę na Oddz. Chirurgicznym Szpitala Miejskiego nr 1. W 1957 roku uzyskał I stopień specjalizacji, w 1962 roku II stopień specjalizacji z chirurgii ogólnej.
Stopień naukowy doktora medycyny otrzymał w ŚAM 8 V 1963 na podstawie przedstawionej Radzie Wydziału Lekarskiego dysertacji Badania doświadczalne nad wpływem fermentów fibrynolitycznych (hialuronidazy i distreptazy) w niedrożności zrostowej, wykonanej pod kierunkiem prof. Józefa Gasińskiego. Habilitował się na podstawie dorobku naukowego oraz rozprawy Doświadczalne ortotopowe przeszczepianie własnej odjętej kończyny u psa z uwzględnieniem badań określających żywotność przeszczepu; uchwała Rady Wydziału Lekarskiego ŚAM z 11 XI 1976, zatwierdzona przez CKK 28 II 1977. Tytuł naukowy profesora nadzwyczajnego otrzymał 11 VI 1987.
W 1962 roku został zatrudniony w III Klinice Chirurgicznej ŚAM (początkowo st. asystent, od 1963 r. – adiunkt, od 1978 r. – docent). Kwalifikacje zawodowe uzupełniał w II Klinice Chirurgicznej AM we Wrocławiu pod kierunkiem prof. W. Brossa, w Klinice Chirurgii Instytutu Onkologii w Warszawie pod kierunkiem prof. Tadeusza Koszarowskiego, w Klinice Neurochirurgicznej AM w Krakowie pod opieką prof. Adama Kunickiego oraz w Klinice Chirurgii Centrum Szkolenia Laserowego w Moskwie pod kierunkiem prof. O. Skobelkina.
W 1976 roku Mieczysław Martula został detaszowany przez rektora ŚAM na stanowisko ordynatora Oddziału Chirurgicznego Szpitala Miejskiego nr 1 w Bytomiu (przy ul. Żeromskiego); w ciągu trzech lat Oddział, którym kierował został zreorganizowany, zmodernizowany i przekształcony w Klinikę Chirurgii Ogólnej i Transplantologii ŚAM (od 1981 r. – III Kat. i Klin. Chirurgii Ogólnej). W 1978 roku Mieczysław Martula został mianowany docentem ŚAM, 1 IX 1987 objął stanowisko kierownika Katedry i Kliniki Chirurgii Ogólnej (od 1998 r. – Kat. i Oddz. Chirurgii Ogólnej), którą kierował do przejścia na emeryturę. Dodatkowo pracował w Szpitalu Aresztu Śledczego w Bytomiu oraz w lecznictwie otwartym, m.in. w Ambulatorium Chirurgicznym kopalni „Bytom”, Wojewódzkiej Przychodni Wielospecjalistycznej w Zabrzu, Przychodni Chirurgicznej przy Szpitalu Miejskim w Bytomiu oraz w Wojewódzkiej Poradni Schorzeń Chirurgicznych Wątroby, Przewodów Żółciowych i Trzustki w Bytomiu.
Działalność naukowo-badawcza: w latach sześćdziesiątych Mieczysław Martula prowadził nowatorskie w skali krajowej badania doświadczalne nad wpływem fermentów fibrynolitycznych (hialuronidazy i distreptazy) w niedrożności zrostowej przewodu pokarmowego. Wyniki tych badań zostały zaprezentowane na posiedzeniu Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego oraz na Zjeździe Chirurgów Polskich (1966). Prowadził badania doświadczalne nad przeszczepami kończyn i niedrożnością przewodu pokarmowego, m.in. ortotopowe przeszczepianie własnych odjętych kończyn u zwierząt (psów), z uwzględnieniem badań określających żywotność przeszczepu. W 1982 roku zorganizował i otworzył drugi w Polsce Ośrodek Przeszczepów Kończyn. Swoje osiągnięcia w tym zakresie przedstawił na 20. Zjeździe Sekcji Chirurgii Klatki Piersiowej, Serca i Naczyń Towarzystwa Chirurgów Polskich w Bydgoszczy (1984).
Przedmiotem zainteresowań naukowych Profesora Martuli były choroby wątroby i dróg żółciowych, badania histoenzymatyczne wątroby i pęcherzyka żółciowego oraz chirurgiczne leczenie przewlekłej żółtaczki miąższowej i powtórne operacje na przewodach żółciowych w tzw. kalectwie dróg żółciowych, choroby przewodu pokarmowego, a w szczególności: zwężenie przełyku u dzieci, ostra niedrożność jelit, przedziurawienie wrzodu żołądka i dwunastnicy, gruźlica jelit i otrzewnej. Zajmował się chirurgicznym leczeniem wola, określając wskazania do operacyjnego leczenia wola u dzieci (podejrzenie nowotworu, brak skuteczności leczenia zachowawczego i względy kosmetyczne). Opracowana przez Profesora metoda była wielokrotnie cytowana w specjalistycznym piśmiennictwie. Interesującym osiągnięciem była również wdrożona do procedur diagnostycznych i leczenia schorzeń tarczycy tyreolimfografia.
Inne zainteresowania badawcze profesora Martuli dotyczyły bakteriostatycznego i bakteriobójczego działania sterinolu, reimplantacji kończyn i chirurgii naczyniowej, złamań kości udowej z całkowitym przerwaniem tętnicy i żyły udowej, wstawienia żyły własnej w miejsce ubytku tętnicy udowej, zastosowania drenażu ssącego w leczeniu żylaków kończyn dolnych, kompleksowego postępowania w leczeniu raka sutka (leczenie chirurgiczne, radioterapia, chemioterapia i hormonoterapia), ciał obcych w obrębie śródpiersia i czaszki oraz samouszkodzeń dokonywanych przez więźniów. Współpracował z Instytutem Metalurgii Żelaza i Stali Politechniki Śląskiej w Gliwicach.
Zajęcia dydaktyczne (ćwiczenia ze studentami farmacji i stomatologii) prowadził już jako student czwartego roku AM we Wrocławiu. Od 1962 roku prowadził wykłady, seminaria i ćwiczenia z chirurgii ogólnej dla studentów IV roku stomatologii i V roku medycyny w ŚAM. Wykładał też medycynę katastrof. W latach 1973–1978 był wykładowcą na Wydziale Rehabilitacji Leczniczej Akademii Wychowania Fizycznego w Katowicach. W latach 1966–1976 był opiekunem Koła Naukowego Studenckiego Towarzystwa Naukowego przy II Katedrze i Klinice Chirurgii Ogólnej ŚAM w Bytomiu.
Uczestniczył w kształceniu podyplomowym lekarzy, m.in. był organizatorem i wykładowcą kursów: „Postępy w laparoskopii” (Tychy 1995), „Chirurgia dróg żółciowych”, „Cholecystektomia laparoskopowa”, „Endoskopia diagnostyczna i zabiegowa”, „Reimplantacje kończyn”, „Zastosowanie lasera CO2 dużej mocy w chirurgii”. Prowadził indywidualne, 1–2-tygodniowe, szkolenia z zakresu chirurgii laparoskopowej dla lekarzy specjalistów z regionu Polski Południowej i Ukrainy. Pod kierunkiem Profesora Martuli 34 lekarzy uzyskało specjalizację I stopnia, 15 – specjalizację II stopnia z chirurgii ogólnej. Promotor 22 prac doktorskich, opiekun 1 rozprawy habilitacyjnej, recenzował 42 prace doktorskie, 4 rozprawy habilitacyjne i 5 wniosków o nadanie tytułu naukowego profesora. W latach 1984–1987 był prodziekanem Wydziału Lekarskiego w Zabrzu, przewodniczył Komisji ds. Rozwoju Kadry Naukowej oraz Komisji Rekrutacyjnej.
Był członkiem Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, Towarzystwa Chirurgów Polskich (Sekcji Chirurgii Klatki Piersiowej, Serca i Naczyń, Sekcji Chirurgii Endoskopowej, Sekcji Chirurgii Wojskowej oraz Sekcji Viscerosyntezy), Polskiego Towarzystwa Walki z Kalectwem, European Society for Surgical Research, Polskiego Towarzystwa Onkologicznego. Brał czynny udział w życiu społecznym; w latach 1978–1984 był zastępcą przewodniczącego Komisji Zdrowia i Ochrony Środowiska Miejskiej Rady Narodowej w Bytomiu, w ŚAM aktywnie działał w ZZPSZ (w l. 1976–1981 był przewodniczącym Rady Zakładowej).
Uhonorowany m.in.: Krzyżem Kawalerskim OOP, Złotym Krzyżem Zasługi, srebrną i złotą odznakami „Zasłużonemu w rozwoju województwa katowickiego”, odznaką „Za wzorową pracę w służbie zdrowia”, Medalem XXX-lecia ŚAM i Medalem 40-lecia PRL. Wyróżniony wpisem do Księgi Zasłużonych dla miasta Bytomia. Otrzymał indywidualną nagrodę naukową II stopnia ministra zdrowia i opieki społecznej za pracę Doświadczalne ortotopowe przeszczepianie kończyn (1977), zespołową nagrodę I stopnia ministra zdrowia i opieki społecznej za pracę nad chirurgicznym leczeniem wola (1972), zespołową nagrodę III stopnia rektora ŚAM za prace naukowe z zakresu chirurgicznego leczenia wątroby, pęcherzyka i przewodów żółciowych (1970), kilkakrotnie indywidualne nagrody III stopnia rektora ŚAM za osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze. W 1997 roku został członkiem Związku Kombatantów i Osób Represjonowanych.
Żonaty od 1956 r. z Janiną Chumikowską, lekarzem chorób wewnętrznych, syn Wojciech jest lekarzem. Na emeryturę przeszedł 30 IX 1999. Zmarł 15 maja 2006 roku.

Oprac. na podstawie biogramu Mieczysława Martuli autorstwa A. Puzio, zamieszczonego w IV tomie Słownika medycyny i farmacji Górnego Śląska (Katowice: 2000).

Źródło: http://www.sum.edu.pl/page.php?238

 tree

Leja Jan (1918-2009)

Prof. Jan Leja (27.05.1918-4.11.2009)

W dniu 4 listopada 2009r. w Victorii British Columbia, Vancouver (Kanada) zmarł nasz rodak prof. Jan Leja. Bezpośrednią przyczyną śmierci była zapaść serca. Pogrzeb odbył się 12 listopada w Victorii.

Jan Leja urodził się w Grodzisku Górnym (Zaborcze) 27 maja 1918 roku, syn Józefa i Anieli. Wychował się w wielodzietnej rodzinie. Jego stryj prof. Franciszek Leja widząc, że brat Józef nie poradzi sobie z wykształceniem sześciorga dzieci, zaproponował adopcję dziewięcioletniego Janka. Dalsze wychowanie otrzymywał od swego stryja.

Gdy wybuchła druga wojna światowa był studentem 3-go roku Akademii Górniczo – Hutniczej w Krakowie. W tym czasie, tj. 6 listopada, został aresztowany przez gestapo wraz z 183 profesorami jego przybrany ojciec prof. Franciszek Leja i wywieziony do obozu Sachsenhausen na północ od Berlina. Janek próbując ratować swego brata Stanisława przed zesłaniem na sybir, usiłował dotrzeć do Lwowa. Był to czerwiec 1940r. Przekraczając granicę na Sanie w okolicy Sieniawy z dwoma kolegami został złapany przez sowiecki patrol. Z bratem spotkał się po 6 miesiącach na zesłaniu. Wykończeni ciężką pracą, zarośnięci, w łachmanach poznali się dopiero po dłuższej rozmowie ponieważ Stanisław - prof. Uniwersytetu imienia Jana Kazimierza we Lwowie, jak i Janek –ówczesny student nie przyzwyczajeni byli do tak ciężkiej pracy w tak trudnych warunkach. Po zwolnieniu z obozów pracy na Syberii, Jan służył w Polskich Siłach Zbrojnych na Bliskim Wschodzie i w Anglii. Tam spotkał swoją ukochana żonę, Mary, z domu Dowling.

Dalsze studia kontynuował w Królewskiej Szkole Górnictwa w Londynie, zarabiając na nie pracą fizyczną w młynie.

Po otrzymaniu dyplomu i tytułu inżyniera, pracował w Południowo - Zachodniej Afryce (dzisiaj Namibii) przez trzy lata.

Potem wrócił do Anglii i pracował w Laboratorium Oppenheimera na Uniwersytecie w Cambridge, gdzie otrzymał doktorat w 1954 roku. Jan i Mary z czwórką dzieci, wyemigrowali do Edmonton (Kanada) w 1957 roku, gdzie uczył na Uniwersytecie Alberta i w 1963r został profesorem. Następnie korzystał ze stypendium naukowego w Nowym Jorku, Berkeley. Osiadł na stałe przenosząc się do Vancouver, gdzie wykładał na Uniwersytecie British Columbia (UBC) Kanada, nad Pacyfikiem.

Był autorem ponad 40 prac z zakresu chemii powierzchniowej i jej zastosowań do przeróbki minerałów.

W okresie obchodów 100-lecia Kanady otrzymał zaszczytne ordery tego kraju. W 1979 otrzymał honorowy tytuł Doktorat Honoris Causa na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie.

W 1983 przeszedł na emeryturę.

Z wielką przyjemnością pracował urządzając swój kolejny dom w głębi lasów w Mission, British Columbia, aż do 1996 roku, kiedy ucierpiał z powodu wylewu krwi do mózgu.

Jego życie zostało opisane w książce pt: ”JANEK: A Story of Survival”, której autorem jest Alick Dowling. Smutne, że pokolenie naszych bliskich się wykrusza. Polskę odwiedził trzykrotnie.

W 1973r po 33 latach od rozpoczęcia wojennej tułaczki wrócił na zjazd naukowców do swej ojczyzny wraz ze swoim bratem Stanisławem.

Kolejny przyjazd to rok 1975. Wtedy odwiedza Polskę z żoną i dwójką dzieci, następny w 1979r. odbierając tytuł Doktora Honoris Causa.

Dwa lata temu odwiedziły jego rodzinne strony dwie Jego wnuczki. Pewnie po wojnie i wojennej tułaczce tęsknota do rodziny i kraju była wielka. Znając historię powracających do kraju uznał, że nie należy narażać siebie i rodziny. Chociaż z czasem zapominał o katorgach w obozie pracy i na zaproszenie naukowców z Moskwy pod koniec lat 60-tych chciał przylecieć do Związku Radzieckiego, a później odwiedzić rodzinę. Tylko prośby mojej babci, a jego matki w trosce o Jego bezpieczeństwo powstrzymały jego zamiary.

Przez wszystkie lata utrzymywał kontakt listowny z rodziną. Gdy uważał, że ma coś pilnego do przekazania sięgał po telefon. Wielokrotnie dziękował mi za przesyłaną prasę miejscową. Jego zainteresowania Polską, Grodziskiem i rodziną były zawsze.

Interesował się całokształtem prac i uroczystości związanych z nadaniem imienia swego przybranego ojca Gimnazjum i Szkoły Podstawowej w Grodzisku Górnym. Był wdzięczny, kiedy przed 2 miesiącami dowiedział się, że nazwisko patrona szkoły pisze się znów po staropolsku.

Odszedł wspaniały człowiek ale na zawsze pozostanie w naszej pamięci.
Józek Leja, bratanek


Źródło: 

Larendowicz Franciszek (1880-1996)

Franciszek Larendowicz - (*18-10-1880 † 4-05-1966)

Urodził się 18-10-1880 r. w Sieniawie. Syn Bartłomieja i Rozalii Probali. Larendowiczowie pochodzą z Litwy. Kniaź Sieniawski, zakładając Sieniawę, sprowadził uzdolnionych ludzi ze wszystkich zawodów, w sumie na te tereny przyjechało 10 rodzin. Franciszek wraz z rodzicami i dwoma siostrami mieszkali w Sieniawie po sąsiedzku z Księciem Adamem Ludwikiem Czartoryskim. Książę Czartoryski wspierał i pomagał w edukacji uzdolnionemu Franciszkowi. Franciszek Larendowicz ukończył Konserwatorium Towarzystwa Muzycznego w Krakowie -w klasie organów oraz Śpiewu Gregoriańskiego, a jako specj. dodatkowa- nauka harmonii wyższej i kontrapunktu. 
Kiedy Franciszek ukończył Konserwatorium, książę Czartoryski podarował mu wiedeński fortepian firmy Josef Berger.

Ożenił się z Teklą z Gdulów. Mieli czterech synów: Włodzimierza, Mieczysława, Zbigniewa i Eugeniusza. Jako młody chłopak zajmował się fotografiką. Do dziś w domu rodzinnym zachowały się zdjęcia ukazujące zniszczenia wojenne leżajskiej Bazyliki OO. Bernardynów w Leżajsku. 
Zachowały się również jego oryginalne zapisy śpiewów do mszy, m. in. Kyrie, Gloria, Sanctus, Agnus Dei. Partytury autorstwa Franciszka można znaleźć w Internecie.

W czasie I Wojny Światowej w jego domu na Podklasztorem (obecnie przy ulicy Podleśnej 10) w Leżajsku mieszkał austriacki arcyksiążę Ferdynand, który był dowódcą oddziałów austriackich na tym odcinku frontu.
W latach 1904-1966 był organistą w Leżajskiej Bazylice OO. Bernardynów. W 1923/24 r. nauczyciel śpiewu w gimnazjum. Chór gimnazjalny pod jego opieką brał udział we wszystkich uroczystościach państwowych i kościelnych.

Zmarł 29 lipca 1984 roku w Leżajsku. Pochowany jest na Cmentarzu Bernardyńskim Biała Górka w Leżajsku.

 tree

Kycia Franciszek (1899-1919)

Franciszek Kycia [*30 VI 1899 Kuryłówka -† 18 IV 1919 Gródek Jagielloński]

Franciszek Kycia s. Józefa i Marii Mach urodził się w Kuryłówce, jako jeden z siedmiorga dzieci. Po ukończeniu Powszechnej Szkoły w Kuryłówce rozpoczął naukę w Gimnazjum im. B. Chrobrego w Leżajsku. Jako uczeń leżajskiego gimnazjum wraz z innymi kolegami z Kuryłówki: Franciszkiem Dzikim, Michałem Pawulem i Józefem Josse zaciągnęli się do Pierwszej Brygady Legionów Polskich, by walczyć w obronie Lwowa. 18 kwietnia 1919 r , kiedy nad strumieniem w Gródku Jagiellońskim poił konie, został zastrzelony przez snajpera. Zginął również w obronie Lwowa Franciszek Dziki i Michał Pawul. W 1924 roku mieszkańcy Kuryłówki w hołdzie bohaterom postawiło Pomnik Niepodległości. Co roku w dniu 3 maja pod pomnikiem odbywały się uroczystości związane ze świętami państwowymi.
Od Cmentarz w Tarnawcu - Kuryłówka.
Franciszek Kycia pochowany na cmentarzu parafialnym w Kuryłówce (Tarnawcu).

 tree

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...